Landdienscht in Wyssache, Emmetal

„Einzigartig, brutal und doch e Erfahrig wärt!“

My Vater het unbedingt welle, dass i an en Internat fir Rächne gang. Ok, guet häts mr viellicht do, will s Rächne in dr Schuel isch nit grad myni Sterki gsi. Aber ich ha mi mit Händ und Fiess gwehrt. I ha aifach nit welle furt vu Dehei, furt vu mine Früünde, neei. Doch wie e mängs mohl im Lääbe, bruuchts e weneli Glück. Denn tatsächlich hets e Internat mit Rächne gar nid gäh. Die ainzigi Alternative wo no ibrig bliibe isch, isch e Landdienscht gsi. Aber sälbscht do han i zersch d Naase grympft. Het är eifach e Gruend gsuecht, zum e weneli Abstand vu mr z gwünne? De Vater isch wie d Muetter uf emene Buurehof ufgwachse. Cha si, dass är mr s Gfiehl vumene „Mälchstuehl“ het welle mit uf e Lääbens-Wäg geh.

Dä Landdienscht besser gseit s Chirsigünne, hani z Wyssache im Ämmetal erläbt. Das isch e Milchbetrieb gsi mit eme Huffe Chüeh uf eme Buurehof bi nere Familie mit emene Sohn, ere Tochter und mir als Hilf. Mit eme Chorb am Gurt bin i öbbe achzig Prozänt vo dr Zyt uf dr Laitere gstande oder in de Escht ghänge. Zum Chirsi z günne. Ich sääg dr s, fir e langi Zyt hani noch däm Landdienscht Gnueg vo Chirsi gha! Dä Buur het e unändligi Zahl vo Bäum gha. Gässe hämmer exzellänt. E wunderbari, währschafti Chuchi! Aber s absolute Highlight und das jede Tag isch s Zvieri uf em Fäld gsi. Jede Nomitag am Vieri hets s bescht Brot gää mit herrligem Späck und Chääs. Die Bilder und anderi Erläbniss han i hüt no vor Auge.

Einisch frogt mi dr Sohn, eb i scho mol uf eme Ross gritte bi. Ich mit mine 14 Joor ? Nei, sicher nit, do hätt i vil z vil Schiss gha! Natyrlig isch s denn so witt gsi, dass i vor däm Ross gstande bi (Pony bin i scho gritte, aber…..). Ich ha my Muet zämegrisse und yepphhh, mit dr Hilf vom Buuresohn, bin i uf eimol uf däm Rugge gsässe. Ha jo nid andersch chönne, aber s isch s erscht und s letscht Mol in mym Lääbe gsi! Ich bi mit däm Ross kai fünf Meter wit gloffe, bäumt s ich s Ross uf und i lieg ruhhwärts am Boode. Schmärze han i keini gha, aber dr Schogg, dass das eso schnäll gange isch, het mr no lang in de Chnoche gsteckt.

In St.Galle isch d Olma vor dr Tür gstande und dr Buur isch tatsächlich mit drei, vier Chüeh dert ahne. Do chunnt dr Buur zu mir und sait, är bruuch mi im Stall, dr Tierarzt chäm verby. Eini vu sine Chüeh wo mit an d Olma gieng, häb e Schönheitsfehler. (Das Wort isch mr nie meh zum Chopf us) Er meint ich söll mitchoo, und mir laufe dr Chueh nooche gäge vorne zum Chopf. Do gsehn i, dass er ebis wie ne Grillzange in dr Hand het. Es isch alles ruckzuck gange. Er het gseit: „Sie het e Zitze z viel. Chumm, jetz muesch d Zange zämmedrugge und jo nit loosloo!“ Hallo ?! Er het d Zange in d Naase vo dr Chueh gschteggt und zämmedruggt und gseit, jetzt spürt sie de Schmärz in dr Nase und merkt nid, dass dr Dokter z Zitze abschniedet. In ere Minute isch alles verbi gsi. Während ich d Zange ha müesse zämmedrugge, han i gschbiirt, wie weh das dääre Chueh do het. Sie isch naürlich nid ruhig bliibe und an dr Zange nooch isch Bluet sogar an myni Händ gloffe. Fir mi isch das e rächti Achterbahn vo de Gfihl gsi, E Schockmomänt, aifach brutal. Wieso wird sie nid beteubt ? Ja das gieng nid, süsch chönnt me d Milch nüm bruuche. Wouw, d Milch wo miiir trinke…, zum Tierwohl. Das isch dr normal Alltag uf de Buurehöf gsi.

Amene Morge han i früehner us de Fädere müesse, will dr Sohn mi isch cho wegge. Är het mi mitgnoo zum d Chie mälche. Mälchmaschine isch dert no e Fremdwort gsi. Är goht zur Chueh und setzt sich locker uf e hölzige, runde, eibeinige Mälchstuehl. „Andi, chumm mol und lueg, wie me das macht.“ Wo ni näbe ihm in d Chnüh gang zum luege wie professionell er mälcht, biegt är e Zitze um, sprützt mr die lauwarm Milch mitte ins Gsicht und lacht sich de Buuch voll. Ja guete Morge. Noni emol rächt zum Bett us…, doch au ich au müesse lache. Aha, e Lusbueb, wie ich. I hät`s nid andersch gmacht. Fünf Minute spöter bin i sälber am Mälche gsi. Voller Stolz und s het wunderbar klappt. Ich ha dr Dreh wortwörtlich schnäll im Griff gha. Die grösseri Herusforderig für mi isch gsi, s „Balance-Halte“ uf däm eibeinige Mälch-Schtuehl !

Amene andere Morge weggt mi dr Sohn vum Buur, viel früehner mitte us mym wohlverdiente Diefschloof. S isch öbbe um die zwei z Nacht gsi. Ich söll pressiere und mit in Stall choo. Noch däm letschte krasse Erläbnis im Stall han i mi scho gfroogt: Herrje, was isch denn jetzt passiert, was chunnt jetzt? Mr chöme in Stall und ich ha gmeint, ich gseh nit racht. Do liggt e Chueh, und hinde luege vier dinni Bai use. Si het tief gschnaubt, aber Schmärz het mr ihre nit agmerggt. „Mir bruuche di, Andi, s Chalb liggt falsch!“ Dr Buur het dr Unterlyb vo dr Chueh sanft massiert und druggt, und dr Sohn het je ai Sail um zwei vu dene Bai gwicklet. Es sin d Hinterbai gsi. „Mach s Gliche wie ich, Andi!“ Er het e Sail in d Hand gnoo, het sich mit aim Fuess am Hinterteil vo dr Chueh abgstützt und gwartet, bis ich au so wit gsi bi. Und denn hänn mr glichzytig an dääne zwei Sail zoge und dr Chueh gholfe, ihr Chälbli uf d Wält z bringe. Morge am halb drey, nervös und schweissgebadet. Das isch e Wächselbad vo de Gfihl gsi! Ich ha mit rächtem Stolz und Träne in de Auge zueguelgt, wie behuutsam und voller Liebi die Chueh sich um ihr neugeborenes Chälbli gsorgt het. Dr Buur het`s Chalb mit Heu troche griebe und wo mir am nägschte Tag sin go luege, isch das Chälbli scho uf de Bei gstande. Wouw, dr absoluti Gägesatz zum andere Fall und do bin i no lang danggbar gsi, dass i do ha dörfe mithälfe und das erläbt ha.

E Bsuech innere Chääserei het natürlig nid dörfe fehle. I bi im Emmetal, an dr Wurzle vu eim vo de beschte Chäs. Hüt liebi Chäs und für mi het`s öbbis….., stinke muess er. Was mr hingegeh meh in Erinnerig bliibe isch, isch s Heue. Mr sin ufs Fäld und de Buur chunnt mitemene Waage mit Ladebritsche z fahre. „Andy nimm d Heugable, ab uffe. Mir gän dr`s Heu ufue und du chasch`s ufenand biege“. Super, dert het sich e zuekünftigs Leid vu mir an Tag glegt, wo i vorhär vu mir gar nid kennt ha. Heuschnuppe. I bi noch däm Tag bim Heue nüm debie gsi, mir isch ununterbroche d Nase gloffe und mini Auge hän tränt. Dass han i nochhär no jöhrlich ume Summer ume gha. Ha sogar Tablette verchriebe kriegt. Doch sältsamerwiis het Joore spöter, wo i serscht Mool z Griecheland im Salzwasser bi go tauche, au problemlos mit offene Auge ohni Brülle, alles wieder uffghört. Als hät me e Tür gschlosse. Do bin i hüt no froh.

In spöötere Joore han i de Militärdienscht absolviert und bi au no in Gnuss vu Zivildienscht choo. Aber das, was ich dert während däm Landdienscht an brutale, aber au wunderschöne Momänte erläbt ha, das isch ainzigartig und unbezahlbar. Eis vo de beschte Erläbniss, wo me als jungi Seel überhaupt cha mache.

Es isch no gar nit so lang här, do han i im dytsche Färnseh e Umfroog gseh. Do hän`s uf dr Stroos zwei, drei Jungi gfroogt: „Wohär denn d Milch chunnt?“ Sie hänn sich a gluegt und d Antwort isch gsi: „Aus dem Laden!“ Tja… i ha nid gwüsst, meine die das im Ärnscht oder mache die e Witz.

Schlussändlig bin i mim Vater dankbar gsi, dass er mi in Landdienscht gschiggt het. G said han i ihm das nie. Aber är wird`s gspüürt ha, a mim Stolz wo i noch dr Rüggkehr bim Verzelle, usgstrahlt ha.